Onlangs werd ik benaderd door een relatie, Gert Koutstaal van Novaq uit Best die op zoek is naar wat hij noemt het ‘springende probleem’ in de bouw. Ik vroeg hem wat hij ervan vindt dat we 85 jaar geleden 102 verdiepingen en 700.000 m2 konden realiseren binnen een tijdspanne van 12 maanden on site. Terwijl we nu, met alle nieuwe kennis en technologie, blij zijn met 54 verdiepingen en 65.000 m2 in 26 maanden. In 85 jaar zijn we dus twee keer zo lang gaan doen, over de helft van het aantal verdiepingen met 10% van het oppervlak! Waar is het misgegaan? In het proces.

Als je naar onze eilandburen in het westen kijkt, op ongeveer 50 kilometer zwemmen vanaf de Noordzeekust, zie je dat zij het proces hebben opgelost. Het resulteert in drastische verlaging in bouwkosten en -tijd. Dat terwijl wij het in Nederland prachtig vinden om opleverfouten te realiseren. Achteraf kunnen we deze punten oplossen zodat we vervolgens roeptoeteren dat we zonder opleverpunten hebben gebouwd. Onzin. Softwareleveranciers springen er op in en uiteindelijk verandert er aan de technische kant het nodige maar het proces ontwikkelt niet.

In Groot-Brittannië beginnen ze (1) met heldere en meetbare requirements. Na oplevering moet de bouwer gedurende 3 jaar aantonen dat de eisen zijn behaald. Dat noemen ze daar overigens BIM, ofwel Building Information Management.

Na het requirementsproces wordt een executieplan (2) opgesteld, dat moet zorgen dat alle partijen een bepaald niveau van werken realiseren. Iedere te contracteren partij wordt geaudit op datgene wat van belang is zoals ICT, 3D modelleren, engineeringskennis, etc. Ofwel: Wie moet er wat leveren, wanneer en waaraan moet het voldoen. Uiteindelijk leidt dit alles tot een keuze voor een samenwerkingsplatform.   

De volgende stap is de mobilisatie (3) van het projectteam. In deze fase wordt de boel klaargemaakt, ingericht en iedere partij levert een stukje voorbereidend werk aan, wat wordt ge-audit ter bijsturing.

Dan pas begint het realisatieproces (4): het proces van SO tot oplevering. Oplevering is daarbij niet ‘iets over de schutting gooien’ maar enerzijds het asset-informatie-model aanvullen, en gedurende 3 jaar de periodieke rapportages over performance.

Tijdens de levenscyclus van het gebouw wordt het informatiemodel in de operationele Opex fase (5), gebruikt voor service en onderhoud. Substantiële veranderingen aan het gebouw tijdens Opex vinden plaats door het asset-informatie-model als uitgangspunt te nemen. Dit punt te verrijken met het project-informatie-model, wat ontstaat door de verandering projectmatig aan te vliegen.

We denken allemaal dat het hebben van een 3D model belangrijk is. En uiteraard spelen softwareleveranciers daarop in. En dat is goed zolang we allemaal maar de juiste keuzes maken die uiteindelijk ertoe leiden dat de klant meetbaar en verifieerbaar datgene krijgt waar hij om heeft gevraagd.

Door eerst het proces te organiseren, hebben ze het in het Verenigd Koninkrijk overigens ook voor elkaar dat ze naar het volgende niveau kunnen. Dat is daadwerkelijke samenwerking in één geïntegreerd bouw-informatiemodel, wat ook als één geintegreerd 3D model wordt gevisualiseerd. 

Wat is nu ons springende probleem? Dat zit vooral in houding en gedrag en niet in de technologie. Als auto’s werden ontwikkeld op de manier zoals we in de bouw werken, kreeg de klant een Leopard motor in een Ferrari-chassis op treinwielen. En dan bedachten we op het laatste moment nog even een spoorlijn. 

Als we in Nederland daadwerkelijk de klantbelangen bovenaan stellen en gaan samenwerken in plaats van ieders eigen belang voorop te stellen, gaan we er komen. In Groot-Brittannië was daar overigens wel een mandaat en wetgeving voor nodig, want ook daar was de bouw niet echt gericht op de klant.

Bij Hendriks Bouw en Ontwikkeling werken we hard aan het oplossen van de bovenstaande problemen. Meer weten over onze aanpak? Of heb je ideeën om hieraan bij te dragen? Neem dan gerust contact met mij op. Wij zoeken altijd naar partners om samen met ons de Nederlandse bouw te transformeren. Roland Daane, rdaane@hb-oss.nl.